زبان بدن، نوع حرکات و فیزیک بدنی و نوع صحبت در یک مصاحبه شغلی مهم است. به نکات زیر توجه کنید :
۱. حالت دستهایتان را باز و معلوم بگذارید
نشان دادن کف دستها صداقتتان را نشان میدهد. سعی کنید دستهایتان را بیش از حد تکان ندهید؛ اما میتوانید با قرار دادن نوک انگشتها به هم حالتی گنبدی شکل به وجود بیاورید و اعتماد به نفستان را به رخ بکشید.
تنها در صورتی که استرس دارید، دستهایتان را از دید مصاحبه گر پنهان کنید. آن هم به صورت موقت. در غیر این صورت پنهان کردن دست کمی بی اعتمادی به وجود میآورد.
در ضمن ضربه زدن با انگشت نشان دهنده بی قراری، دستبه سینه شدن نشانه ناامیدی و استفاده بیش از حد از دست، آزاردهنده و مزاحم است. از قبل، کار با دست را تمرین کنید.
۲. به دنبال وجه مشترک با مصاحبه گر بگردید
ما تمایل داریم افرادی را دوست داشته باشیم که دیدگاههای مشترکی با ما دارند. در مصاحبه شغلی اگر میبینید مصاحبه گر به علایق شما علاقه مند است، به آن واکنش مثبت نشان دهید. مثلاً اگر برای شما بحث محیط زیست مهم است و می دانید که آن شرکت فعالیتهایی در زمینه حفاظت محیط زیست انجام میدهد، آن را در جایی مناسب بیان کنید.
۳. زبان بدن مصاحبه کننده را تقلید کنید اما نه خیلی تابلو!
افراد وقتی زبان بدن مشابهی را نشان میدهند بیشتر به هم علاقه مند میشوند.
سعی کنید آینهای در برابر مصاحبه گر باشید. مثلاً اگر مصاحبه کننده روی صندلیاش به جلو تکیه داد و دستهایش را روی میز گذاشت، شما هم مدتی بعد این کار را کنید. جوری که متوجه تقلید شما نشود.
۴. متواضع و در عین حال پراعتماد به نفس به نظر برسید
میتوانید این کار را با گفتن یک جمله شبیه به این انجام دهید: «من عاشق کار تحقیق و توسعه در سازمان هستم. چون باعث میشود هم خودم و هم سازمان با هم رشد کنیم.»
هوشمندانه نیست؟
۵. بر چگونگی بهدست گرفتن کنترل شغلهای پیشینتان تاکید کنید
نتایج یک مطالعه نشان میدهد برای تحت تأثیر قرار دادن مصاحبه کننده، باید درباره در دست داشتن ابتکار عمل در تجارب شغلی گذشتهتان حرف بزنید.
اگر بتوانید نشان دهید چگونه به موفقیت و یا یک دستاورد مثبت در شرکت قبلی کمک کردهاید، مصاحبه کننده تحت تأثیر قرار میگیرد. فقط مراقب باشید نقشتان را در نتایج دستاوردها اغراقآمیز جلوه ندهید.
۶. درباره نقاط ضعفتان رک باشید
ممکن است مصاحبه کننده بپرسد بزرگترین نقطه ضعف شما چیست. به صورت ناخودآگاه نمیخواهید به این سؤال جواب بدهید یا میخواهید به جای آن نقاط قوتتان را بگویید. مثلاً بگویید: من «کامل گرا هستم!» و یا «بیش از حد سخت کوشم».
اما تجربه نشان داده است اینگونه «رجزخوانیهای متواضعانه» یا به قول معروف «خودستاییهای پنهان» میتواند کمی تصنعی به نظر برسد و دلسرد کننده باشد.
به جای آن میتوانید بگویید: «کمی شلخته هستم»!
۷. خودتان را آماده کنید تا احساس قدرت کنید
تعداد فزایندهه ای از تحقیقات میگویند شما به راحتی میتوانید باعث شوید در موقعیتهای کسب و کار احساس قدرت کنید و قدرتمند ظاهر شوید. در مطالعهای، مشخص شد شرکتکنندگانی که درباره زمانی نوشتند که روی افراد اعمال قدرت داشتند، احتمال بیشتری داشت در یک کار گروهی، روی گروه نفوذ داشته باشند و آن نفوذ حتی دو روز بعد هم باقی مانده بود.
مطالعه ای دیگر نشان داد برخی دانشجویان دو ژست گسترده و باز را هر کدام برای یک دقیقه پیش از صحبت کردن درباره شغل رویاییشان تمرین کردند، در حالیکه دیگران ژستهای کم قدرت (جمع و بسته) را به کار گرفتند. نتایج نشان داد دانشجویان گروه پرقدرت با نمره اعتماد به نفس بیشتر ردهبندی شدند و احتمال بیشتری داشت به آنها شغلهای فرضی پیشنهاد شود.
مشخصاً ایده خوبی نیست که هنگام مصاحبه یک ژست قدرت بگیرید، اما مطمئناً میتوانید پیش از ورود به ساختمان یا اتاق کنفرانس این کار را بکنید. برای مثال، میتوانید با پاهایی باز به اندازه عرض شانهها بایستید و دستهایتان را بالای سرتان بگیرید.
۸. واضح صحبت کنید
اگر میخواهید باهوش به نظر برسید از یکنواخت صحبت کردن دوری کنید. اگر دو گوینده دقیقاً کلمات یکسانی را به زبان بیاورند، اما یکی اندکی سریعتر و بلندتر و با مکثهای کمتر و تنوع بیشتر صدا صحبت کند آن گوینده پرانرژیتر، آگاهتر و باهوشتر قضاوت خواهد شد. بیان فصیح با تغییراتی در زیروبم و صدا و یک میزان حداقلی از مکثهای قابل اعتنا اعتبار را تقویت و تأثیر هوش را بالا میبرد.
سرعتتان را با توجه به اهمیت آنچه میگویید کم و زیاد کنید. اگر در حال خلاصه کردن یا مرور سابقه هستید، سریعتر از زمانی صحبت کنید که اطلاعات جدید فراهم میکنید. وقتی مفهوم مهمی را معرفی میکنید، سرعتتان را کم کنید تا به شنوندگان زمان دهید آن را تحلیل کنند.
۹. وقتی برای نخستین بار مصاحبهگرتان را ملاقات میکنید تماس چشمی برقرار کنید
خجالتی نباشید. وقتی مصاحبهگرتان برای سلام کردن میآید در چشمانش نگاه کنید. در یک مطالعه، محققان از شرکتکنندگان خواستند ویدئوهایی از افراد غریبه را ببینند که برای نخستین بار در حال صحبت بودند و سپس ردهبندی کنند هر فرد چقدر باهوش به نظر میرسید. نتایج نشان داد افرادی که دائماً تماس چشمی برقرار میکردند در هنگام صحبت کردن باهوشتر از کسانی در نظر گرفته شدند که تماس چشمی برقرار نکردند. بنابراین فراموش نکنید برای موفقیت در مصاحبه شغلی تماس چشمی را در دستور کارتان قرار دهید.
۱۰. به صورت همزمان هم دوستانه و هم قاطع باشید
مطالعه جالبی دلایل این امر را بررسی کرد که چرا داوطلبانی که مضطرب به نظر میرسند احتمال کمتری دارد شغلی بگیرند.
معلوم شد، حداقل در مصاحبههای ساختگی، تیکهای عصبی مثل تکان خوردن نیستند که به شانس شما برای گرفتن یک شغل لطمه میزند. بلکه دلیلش آن است که مضطرب بودن باعث میشود کمتر قاطع به نظر برسید و باعث میشود آهسته صحبت کنید.
اگر ذاتاً برونگرا نیستید لازم است مطمئن شوید مهارتهایتان را به عرضه میکنید، از گرفتن سهمتان در یک پروژه نهراسید.
آهسته صحبت کردن به شانس داوطلبان آسیب میزند، زیرا ممکن است مصاحبهگران تصور کنند داوطلبان برای پاسخ به سؤالات آنها به زحمت افتادهاند.
۱۱. ظرفیتتان را به نمایش بگذارید
ممکن است اغوا شوید به مصاحبهگرتان دربارهی دستاوردهای گذشتهتان بگویید – اما تحقیقات نشان میدهند شما باید بیشتردربارهی چیزی صحبت کنید که در صورت استخدام در سازمان میتوانید در آینده انجام دهید.
در یک مطالعه، شرکتکنندگان اطلاعاتی دربارهی یک متقاضی شغلی فرضی دریافت کردند. به برخی شرکتکنندگان گفته شد متقاضی دو سال تجربه داشته و امتیاز بالایی در یک آزمون دستاورد رهبری کسب کرده است؛ به دیگران گفته شد که داوطلب تجربهای نداشته و امتیاز بالایی در یک آزمون ظرفیت رهبری کسب کرده است.
نتایج نشان داد زمانیکه شرکتکنندگان فهمیدند داوطلب ظرفیت بالایی دارد، فکر کردند موفقتر خواهد بود.
به گفتهی روانشناس اجتماعی هایدی هالورسون، مغز ما توجه بیشتری به اطلاعات نامطمئن میکند زیرا میخواهد آن را رمزگشایی کند؛ یعنی در نهایت زمان بیشتری را به تحلیل آن اطلاعات میپردازیم و اگر اطلاعات مثبت باشد، نگرشی مساعدتر از شایستگی یک فرد در اختیارمان میماند.
۱۲. مشتاق باشید
تعدادی از مطالعات دریافتهاند به طور کلی داوطلبانی که انرژی و هیجانشان را بروز میدهند احتمال بیشتری دارد که یک در یک مصاحبه شغلی برنده شوند.
به طور ویژه، داوطلبان با علاقه و سطح انرژی و تنوع تن و دامنه صدای بالاتر، نسبت به کسانی که علاقه و سطح انرژی و تنوع تن و دامنه صدایی پایینتری داشتند، بیشتر احتمال دارد برای مصاحبه دوم فراخوانده شوند.
۱۳. گفتوگوی کوتاه پیش از مصاحبه را دست کم نگیرید
تحقیقات اخیر نشان میدهد که گپ به نظر بیهوده پیش از آغاز واقعی مصاحبه ـ که «تفاهمسازی» نامیده می شود ـ میتواند بر تاثیری که مصاحبهگر از شما میگیرد اثرگذار باشد و به موفقیت در مصاحبه شغلی برای شما منجر شود.
در یک مطالعه، داوطلبانی که در ایجاد یک گفتوگویی کوتاه در مصاحبههای ساختگی خوب عمل کردند، نسبت به داوطلبانی که در گپ زدن مهارت کمتری داشتند در سؤالات مربوط به آن شغل رتبهی بالاتری دریافت کردند، یعنی تأثیر اولیه مصاحبهگران بر تأثیر کلیشان سایه انداخته بود.
